Showing posts with label Uday Gaonkar. Show all posts
Showing posts with label Uday Gaonkar. Show all posts

Saturday, 28 June 2025

ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ



ಆ ನಗುವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯ?

  ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ ಲೆಕ್ಚರರ್ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರು ಬ್ಲಾಕ್ ಬೋರ್ಡಿನ ಮೇಲೆ ಇಕ್ವೇಷನ್ ಬರೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಮಗ್ನರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾ ಆ ತರಗತಿಯ ನಲವತ್ತೇಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಬ್ಲಾಕ್ ಬೋರ್ಡಿನ ಮೇಲೆಯೇ ತಮ್ಮ ಕಣ್ಣು  ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೆಟ್ಟಿದ್ದರು. ಮೊದಲ ಅವಧಿಯ ಗಂಟೆ ಬಾರಿಸಲು ಇನ್ನೂ ಮೂವತ್ತೇಳು ನಿಮಿಷಗಳು ಬಾಕಿ ಇದ್ದವು. ಆಗ...

  ಒಮ್ಮೆಗೇ ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡಿತ್ತು ಅ ನಗು.

  ನಕ್ಕಿದ್ದು ಹುಡುಗಿಯೇ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನವಿರಲಿಲ್ಲ. ನಕ್ಕ ಹುಡುಗಿ ಯಾರೆಂಬುದು ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಗೊತ್ತಾಗಲಿಲ್ಲ.         

  ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರ ಧ್ವನಿಯೂ ಒಂದೊಂದು ರೀತಿ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಧ್ವನಿಯೂ ವಿಶಿಷ್ಟ. ಧ್ವನಿಯಿಂದಲೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಒಬ್ಬರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ತೆಗೆದು ಅದರ ಬದಲು ಇನ್ನೊಬ್ಬನ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಜೋಡಿಸಿದವೆಂದು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ, ಆಗ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಬೇರೆಯಾಗಿಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನನಿಗೆ ಬೇರೆ ಯಾರದ್ದೋ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಜೋಡಿಸಿದರೆ ಹೇಗಾಗಬಹುದು?

 ನಗು ಹಾಗಲ್ಲ. ಎಲ್ಲರ ನಗುವೂ ಸುಮಾರಾಗಿ ಒಂದೇ ಥರಾ. ಮನಸ್ಸು ತೆರೆದು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ನಗುವಾಗಲಂತೂ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ. ದೇಶ, ಭಾಷೆ, ಜನಾಂಗಗಳೆಲ್ಲ ಆ ನಗುವಿನಲ್ಲಿ ಕರಗಿಹೋಗುತ್ತವೆ.

  ಆದರೂ, ನಕ್ಕಿದ್ದು ಯಾರೆಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಕಳೆದ ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಅಧ್ಯಾಪನ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಬೇಕಾಗಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬೆಂಚಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಹುಡುಗಿಯರು ತಮ್ಮ ಕುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕೋನದಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿಸಿ, ಅದರಲ್ಲೇ ಏಕ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವರ್ತುಲಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ತಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಆ ವರ್ತುಲಗಳ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗ ಎಂಬ ಹುಡುಗಿಯ ಕಡೆ ನೆಟ್ಟಿದ್ದರು.

   ದೊಗಳೆ ದೊಗಳೆಯಂತಿರುವ ಚೂಡಿದಾರ, ಎರಡು ಜಡೆ, ದಪ್ಪ ಫ್ರೇಮಿನ ಕನ್ನಡಕ ಮತ್ತು ಏನನ್ನೋ ಕಳೆದು ಕೊಂಡಂತಿರುವ ಮುಖಭಾವವನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ದಾರಿಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲೇ ಯಾವಾಗಲೂ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬರುವ ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗಳು ನಕ್ಕಿದ್ದನ್ನು ಅದುವರೆಗೆ ಕಾಲೇಜಿನ ಯಾವ ನರಪಿಳ್ಳೆಯೂ ಕಂಡದ್ದಿರಲಿಲ್ಲ. ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ ಯಲ್ಲಿ ತೊಂಬತ್ತೊಂಬತ್ತು ಶೇಕಡಾ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದು ಬಿಟ್ಟರೆ ಆಕೆಯೆಂದೂ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಯಾವುದರಲ್ಲೂ ಅಸಕ್ತಿಯೇ ಇಲ್ಲವೇನೋ ಎಂಬಂತಿದ್ದರೂ ಆಗಾಗ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಬಂಧ, ಭಾಷಣ ಮತ್ತು ಗಾಯನ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಬಹುಮಾನ ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅದರಿಂದಾಗಿ, ಅನಾಥ ಮಗುವಿನ ಪೋಸಿನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗಳ ಫೋಟೋ ಕಾಲೇಜಿನ ನೋಟೀಸ್ ಬೋರ್ಡಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತಿತ್ತು. ಅವಳ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಗೌರವದಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಒಳಗೊಳಗೇ ಇರುವ ಅಸೂಯೆಯಿಂದಲೋ ತರಗತಿಯ ಇತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯರು ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗಳೊಡನೆ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಬೆರೆಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಂತ, ಅವಳಿಗೆ ಗೆಳತಿಯರೇ ಇಲ್ಲವೆಂತಲ್ಲ; ಆಕೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಯುವುದು ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಮಂದಾಕಿನಿಯೊಂದಿಗೆ. ರೀಡಿಂಗ್ ರೂಮಿನಲ್ಲಿರಲಿ, ಕ್ಯಾಂಟೀನಿಗೆ ಹೋಗುವಾಗಿರಲಿ ಮಂದಾಕಿನಿಯ ಜೊತೆ ಸ್ಮಿತಾ ಮತ್ತು ಸ್ಮಿತಾಳ ಜೊತೆ ಮಂದಾಕಿನಿ. ಈ ಮಂದಾಕಿನಿ ಕೂಡಾ ಅಷ್ಟೇ! ಆಕೆ ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗಳ ಗೆಳತಿಯೆಂದ ಮೇಲೆ ಅವಳ ಪರ್ಸನಾಲಿಟಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲು ಬೇರೇ ಪದಗಳು ಬೇಕೇ? ನಡೆ-ನುಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಮಿತಾಳನ್ನೇ ಹೋಲುತ್ತಿದ್ದರೂ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಮಿತಾಳಿಗಿಂತ ಸಂದರವಾಗಿದ್ದಳು. ಬಡತನದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದವಳಾದ್ದರಿಂದ ಆಕೆಯ ಕೀಳರಿಮೆ ನೋಟದಲ್ಲಿ, ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಎದ್ದುಕಾಣುತಿತ್ತು. ಕಾಲೇಜಿನ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ಆಕೆಯ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ವಿನಾಯತಿ ಮಾಡಿದ್ದಲ್ಲದೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವೇತನವನ್ನೂ ನೀಡಿ ಅವಳ ಬಡತನವನ್ನು ಇಡೀ ಕಾಲೇಜಿಗೇ ಜಾಹೀರು ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದಾಗಿ ಅವಳಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದ ಕೀಳರಿಮೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ತೀವ್ರಗೊಳ್ಳುವ ಹಾಗಾಯಿತು.

  ಕ್ಷಮಿಸಿ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಹುಡುಗಿಯರ ಕುರಿತು ಇಷ್ಟು ಪೀಠಿಕೆಯನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಸರಿ, ಈಗ ನಾವು ಪುನಃ ನಗುವಿನ ಕತೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸೋಣ.

   ನಂದೂ ರೇವಣಕರರು ಅಪರಾಧಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದೇಬಿಟ್ಟೆ ಎಂಬ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಸ್ಮಿತಾಳತ್ತ ಕೈ ತೋರಿಸಿ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗಳು ತನ್ನ ಕನ್ನಡಕವನ್ನು ತೋರುಬೆರಳಿನಿಂದ ಹುಬ್ಬುಗಳ ನಡುವೆ ಒತ್ತುತ್ತಾ ಎದ್ದುನಿಲ್ಲುತ್ತಿರುವಾಗ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಮಂದಾಕಿನಿ ಆಣೆಕಟ್ಟು ಒಡೆದು ಹೋದ ಹಾಗೆ ನಗುವಿನ ಮೂಟೆಯನ್ನೇ ಒಡೆದುಬಿಟ್ಟಳು. ಮಂದಾಕಿನಿ ನಕ್ಕಿದ್ದೇ ತಡ ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗ ಕೂಡಾ ತನ್ನ ಬಲಗೈಯನ್ನು ಬಾಯಿಗೆ ಅಡ್ಡ ಹಿಡಿದು ತಲೆಬಗ್ಗಿಸಿಕೊಂಡು ಜೋರಾಗಿ ಮತ್ತು ಅನಿಯಂತ್ರಿತವಾಗಿ ನಗತೊಡಗಿದಳು. ಘನತೆಯೇ ಮೈವೆತ್ತು ಬಂದAತಿದ್ದ ಈ ಇಬ್ಬರು ಹುಡುಗಿಯರು ಹೀಗೆ ನಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ ಹೇಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಬೇಕೆಂದು ಗೊತ್ತಾಗಲಿಲ್ಲವೋ ಅಥವಾ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ ತರಗತಿಯ ಅಸಹನೀಯ ಗಾಂಭೀರ್ಯವನ್ನು ಮುರಿಯುವ ಸುಪ್ತ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಇತ್ತೋ, ಇಡೀ ತರಗತಿಯೇ ನಗೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಹೋಯಿತು. ಕೆಲವರ ನಗು ಮುಗಿಯಿತೆನ್ನುವಾಗ ಇನ್ನು ಯಾರದೋ ಹೊಸ ಆವೃತ್ತಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತ ನಗು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಲೇ ಹೋಯಿತು. ತನ್ನ ಇಪ್ಪತೈದು ವರ್ಷಗಳ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರು ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎಂದೂ ಎದುರಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರೆಷ್ಟು ಅಸಹಾಯಕರಾದರೆಂದರೆ, ಈ ನಗುವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನೂ ಕೈಬಿಟ್ಟರು. ತನ್ನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಅವರಿಗೇ ನಗುಬಂದಿರಬೇಕು; ಅವರೂ ನಗತೊಡಗಿದರು-ಜೀವಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸುಖದ ಕ್ಷಣ ಹಿಂದೆAದೂ ಬಂದಿರಲೇ ಇಲ್ಲವೆಂಬ ಹಾಗೆ. ಸ್ವತಃ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ ನಗುವಿನ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರಿಂದ ಹಿಡಿದು ತರಗತಿಯ ನಲವತ್ತೇಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೂ ಮುಳುಗಿಹೋದರು.

  ಅಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಅವಧಿಯ ಗಂಟೆ ಬಾರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ತರಗತಿಗಳಿಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಬರತೊಡಗಿದರು. ಈ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದುಕೊAಡಿರುವ ನಗುವಿನ ಸದ್ದು ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಸ್ಥಬ್ಧ ಚಿತ್ರವನ್ನಾಗಿಸುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಚಕಿತಗೊಳಿಸಿತು. ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರೂ ಅವರ ಮೊದಲ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆ ನಂತರ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಅವರ ಮುಖದಿಂದ ಮಾಯವಾಗಿ ಯಾವುದೋ ಕುತೂಹಲಕರ ನಾಟಕವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುವ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಂತೆ ಕಾಣತೊಡಗಿದರು. ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಅವರು ಯಾವ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಸ್ವಾದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರೆAದರೆ, ಅ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅವರೂ ತಮಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳಾಗಿಬಿಟ್ಟರು. ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದರ ಕುರಿತು ಯಾವುದೇ ವಿವರಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದೇ ಹೋದರೂ ಇಡೀ ತರಗತಿಯೇ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರೆಂಬ ಗಂಟುಮುಖದ ಲೆಕ್ಚರರ್‌ರೊಂದಿಗೆ ನಗುವಿನ ಹಬ್ಬದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವುದನ್ನು ಸುಮ್ಮನೆ ನೋಡಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಹೇಳಿ? ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಯತ್ನವೂ ಇಲ್ಲದೆ ಅವರೆಲ್ಲರ ತುಟಿಗಳು ಮತ್ತೆ ಜೋಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲವೆನ್ನುವ ಹಾಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಬೇರ್ಪಟ್ಟವು.

   ಫಿಸಿಕ್ಸ್ ಲೆಕ್ಚರರ್ ಶಾಸ್ತಿç ಮುಂದಿನ ಅವಧಿಗಾಗಿ ಆ ತರಗತಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಉಹಿಸಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಂತಹ ವಾತಾವರಣವೊಂದು ಅಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿತ್ತು. ತರಗತಿಯ ಹೊರಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪು ನೆರೆದಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ನೆರೆದಿದ್ದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಶಾಸ್ತಿçಗಳನ್ನು ನೋಡಿಯೂ ನೋಡದ ಹಾಗೆ ಇದ್ದುಕೊಂಡು ಅವರೆಲ್ಲ ಹೊಟ್ಟೆ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ನಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೆಲವರು ನಕ್ಕೂ ನಕ್ಕೂ ಸುಸ್ತಾಗಿರುವಂತೆ ತೋರುತ್ತಿದ್ದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಕಣ್ಣೀರು ಒರೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ನಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಂದಿಷ್ಟು ಜಾಗ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಶಾಸ್ತಿçಗಳು ತರಗತಿಯ ಒಳಗೆ ಬಂದರು. ಒಳಗೆ ಗೋಡೆಯ ಕಡೆ ಮುಖ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಗುತ್ತಿದ್ದ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರು ಶಾಸ್ತಿçಗಳನ್ನು ಬಾಗಿಲ ಬಳಿ ಕಂಡು ತರಗತಿಯಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರಾದರೂ ಸಫಲವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನಗುವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಕೆಮ್ಮನ್ನೂ ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಮೂಲೆಯಲ್ಲೆ ನಿಂತುಬಿಟ್ಟರು.

   ಈ ಹುಚ್ಚುತನದಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರಿಗಳೂ ಕಳೆದುಹೋಗಲು ಆನಂತರ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಬೇಕಾಗಲಿಲ್ಲ.

 

                     **********************************

  ದ್ವಿತೀಯ ಪಿಯು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ನಗುವಿನ ಸುನಾಮಿಯ ಸುದ್ದಿ ಇಡೀ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಈಗ ತಿಳಿದುಹೊಯಿತು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದ್ದವರು, ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ರೂಮಿನಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದವರು, ಕ್ಯಾಂಟೀನಿನಲ್ಲಿ ತಿಂಡಿ ತಿನ್ನುವ ನೆವದಲ್ಲಿ ಹರಟೆಹೊಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವರು.. ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ಓಡೋಡಿ ಬಂದರು. ಹಾಗೆ ಬಂದವರೆಲ್ಲ ಸಾಂಕ್ರಮಿಕ ನಗುವಿಗೆ ತುತ್ತಾದರು. ನೀವು ನಂಬುತ್ತೀರೋ ಬಿಡುತ್ತೀರೋ ಆ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಆಗ ಈ ನಗುವಿಗೆ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳದೇ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವರು ಇಬ್ಬರೇ- ಒಬ್ಬರು ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ್ ಚಾಕೋ ಇನ್ನೊಬ್ಬಾತ ಸದಾ ಅವರ ಚೇಂಬರಿನ ಬಾಗಿಲ ಬಳಿಯೇ  ಕುಳಿತುಕೊಂಡಿರುವ ಜವಾನ ಚಂದ್ರಕಾAತ. 

  ದೂರ್ವಾಸ ಮುನಿಯ ದೊಡ್ಡಪ್ಪನ ಮಗನಂತಿರುವ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ್ ಚಾಕೋ ಶಿಸ್ತಿಗೆ ಹೆಸರಾದವರು. ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಷ್ಟೇ ಏಕೆ ಉಪನ್ಯಾಸಕರೂ ಚಾಕೋರವರ ಎದರುಬರುವ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಚಾಕೋರವರ ಶಿಸ್ತಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಕತೆಗಳನ್ನು ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಚಾಕೋರವರ ಶಿಸ್ತಿಗೆ ಹೆದರಿ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಕೇರಳದ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಊರಿನಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆಂಬ ಕತೆ ಅಂತಹವುಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಈ ಕತೆ ಇಡಿಯಾಗಿ ಸತ್ಯವೋ ಅಥವಾ ಚಾಕೋರವರ ಶಿಸ್ತಿನ ಕುರಿತು ಇತರರಿಗೆ ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಡಲು ಹೆಣೆದುಕೊಂಡ ಪೂರಕ ಸಾಹಿತ್ಯವೋ ತಿಳಿಯದು. ಚಾಕೋ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ್ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೇ ವಾಸವಾಗಿದ್ದಂತೂ ಸತ್ಯ.

   ಇದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ, ಸಿಡುಕುತನ, ಗಂಟಿಕ್ಕಿಕೊಂಡ ಮುಖ, ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಿಗೆ ಇರಲೇಬೇಕಾದ ಮೂಲಭೂತ ಅರ್ಹತೆ ಎಂದು ಚಾಕೋ ಭಾವಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಎಲ್ಲ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳಿಂದಾಗಿಯೇ ಚಾಕೋ ಕುರಿತು ಪರಿಸರದ ಜನರಲ್ಲಿ ಭಯ, ಭಕ್ತಿ, ಗೌರವಗಳಿದ್ದವು. ಅವರು ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲರಾಗಿ ಈ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ದೊಂಬಿ, ಸ್ಟ್ರೈಕು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದವು.

  ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ್ ಕೆ.ಪಿ ಚಾಕೋಗೆ ಈ ನಗುವಿನ ಸುದ್ದಿ ಅಷ್ಟೊತ್ತಿನವರೆಗೂ ತಲುಪಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕಾಲೇಜಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಲೆಕ್ಚರರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ಮೊದಲ ದರ್ಜೆಯ ಹುಚ್ಚರಂತೆ ಬಿದ್ದೂ ಬಿದ್ದೂ ನಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳುವುದಾದರೂ ಹೇಗೆ? ಹೇಳಲು ಅ ನಗುವಿನಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಉಳಿದವರಾದರೂ ಯಾರು? ಆದುದರಿಂದ, ನಗುವಿನ ಸುದ್ದಿ ಕಡೆಯದಾಗಿ ತಿಳಿದದ್ದೇ ಚಾಕೋಗೆ. ಶಿಸ್ತು ಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಲೋಪವಾದರೆ ನೆಲ ಆಕಾಶವನ್ನು ಒಂದುಮಾಡುವ ಹಾಗೆ ಎಗರಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಚಾಕೋ ಈ ಬಾರಿ ಶಾಂತರಾಗಿದ್ದರು.  ಕ್ಯಾಬಿನ್ನಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಮಾಮೂಲಿನಂತೆ ಅವರಿವರ ಮೇಲೆ ಎಗರಾಡುವಷ್ಟು ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಸರಳವಾದದ್ದಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಬಹಳ ಬೇಗನೆ ಅರಿತುಕೊಂಡರು. ಹೊರಬಂದರೆ ತಾನೂ ನಗೆಯ ಬಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳಬಹುದೆಂಬ ಭಯ ಅವರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರಬಹುದೆAದರೆ ನಂಬಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದು. ಆದರೆ, ಅವರು ಹೊರಬರಲಿಲ್ಲ.

   ಜವಾನನ್ನು ಕರೆದು ದೀರ್ಘ ಗಂಟೆ ಭಾರಿಸಿ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ರಜಾ ಸಾರುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಜವಾನ ಹೋದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಕ್ಯಾಬಿನ್ನಿನ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಜೋರಾಗಿ ನಗಹತ್ತಿದರು ಚಾಕೋ.

           ********************************************************

    ರಾತ್ರಿಯ ನಿದ್ದೆಗೆ ಹಳೆಯದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಗೊಳಿಸಿ ಹೊಸದಿನವನ್ನು ಹೊಚ್ಚಹೊಸದಾಗಿ ಆರಂಭಿಸುವಷ್ಟು ಶಕ್ತಿಯಿದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಬೆಳ್ಳಂಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಹುಸಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನೆಯ ನಗುವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಯಾವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೂ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಬರುವಾಗ  ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಾಗಲಿ, ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಾಗಲಿ, ಕಾಲೇಜಿನ ವೆರಾಂಡದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಾಗಲೇ ಆಗಲಿ ಯಾರೂ ನಿನ್ನೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಚಕಾರಚೆತ್ತಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರಂತೂ ಒಬ್ಬರ ಮುಖವನ್ನು ಒಬ್ಬರು ನೋಡದಂತೆ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಪರಸ್ಪರ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡುವಷ್ಟು ಆತ್ಮ ವಿಶ್ವಾಸ ಕಂಡುಬರಲಿಲ್ಲ. ಇವುಗಳೇ ಹೊಸದಾಗಿ ನಗು ತರಿಸುವÀಷ್ಟು ತಮಾಷೆಯಾಗಿದ್ದವು. ಆದರೂ ಯಾರೂ ನಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೇನು ತರಗತಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಲು ಹತ್ತು ನಿಮಿಷಗಳು ಬಾಕಿ ಇವೆ ಎಂಬಾಗ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರು ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಬಜಾಜ್ ಸ್ಕೂಟರಿನಲ್ಲಿ ಗುಡ್..ಗುಡ್..ಗುಡ್.... ಶಬ್ಧದೊಂದಿಗೆ ಒಳಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ವೆರಾಂಡದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬನ ಸಹನೆಯ ಕಟ್ಟೆ ಒಡೆದೇ ಹೋಯಿತು. ಆತ ನಕ್ಕಿದ್ದೇ ತಡ ತೀವ್ರ ಸೋಂಕು ಜಾಡ್ಯದ ಹಾಗೆ ನಗು ಒಬ್ಬರಿಂದ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಹರಡುತ್ತಾ ಪುನಃ ಕಾಲೇಜು ತುಂಬಾ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡಿತು.

     ತೀರಾ ತರಾತುರಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಫ್‌ಮೀಟಿಂಗ್ ಕರೆದರು ಚಾಕೋ. ಕಾಲೇಜಿನ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗಳಿಂದ ನಗು ಅಲೆ ಅಲೆಯಾಗಿ ತೇಲಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ ಮೀಟಿಂಗ್ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸತ್ತವರ ಮನೆಯ ಮೌನ.ಚಾಕೋರವರೇ ಬಾಯ್ತೆರೆದು ``ರೇವಣಕರ್, ಈ ನಗು ನಿಮ್ಮ ಕ್ಲಾಸಲ್ಲೇ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯ್ತಂತಲ್ಲ?''ಎಂದರು. ಈ ನಗುವಿನ ಪ್ರಹಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ಸಕ್ರೀಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಕಾರಣದಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಂಶುಪಾಲರ ಪ್ರಶ್ನೆ ಯಾವ ಉತ್ತರವನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯದ್ದರಿಂದಲೋ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ನಂದೂ ರೇವಣಕರ ಮಾತನಾಡಲಿಲ್ಲ. 

ಚಾಕೋ ಪುನಃ ಕೇಳಿದರು-

``ಮೊದಲು ನಗುವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದು ಯಾರು?''

ಈಗಲೂ ಮಾತಿಲ್ಲ

``ರೇವಣಕರ್, ನಿಮ್ಮನ್ನೇ ಕೇಳ್ತಿರೋದು'' ಚಾಕೋರವರ ಧ್ವನಿ ಗಡುಸಾಯಿತು.

``ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗ''

``ಯಾರವಳು?''

``ಕನ್ನಡಕ ಹಾಕ್ಕೊಳ್ತಾಳಲ್ಲ. ರ‍್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಟುಡೆಂಟ್''ಯಾರೋ ಹೇಳಿದರು.

ಚಾಕೋರವರಿಗೆ ಗೊತ್ತಾಗಲಿಲ್ಲವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಜವಾನ ಚಂದ್ರಕಾಂತ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲರ ಹತ್ತಿರಬಂದು

``ಅದೇ ಸರ್, ನಿನ್ನೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮ ಕ್ಯಾಬಿನ್ನಿಗೆ ಕರೆಸಿದ್ದರಲ್ಲ ಮಂದಾಕಿನಿ, ಅವಳ ಜೊತೆಯೇ ಇರುತ್ತಿದ್ದಳಲ್ಲ .. ಅವಳೇ ...ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗ.''

ಚಂದ್ರಕಾಂತನ ವಿವರಣೆಗೆ ಗಮನಕೊಡದವರಂತೆ ಚಾಕೋ ಮಾತು ಮುಂದುವರಿಸಿ ``ಹೇಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಎಂಬುದು  ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ, ಏಕೆ ಇನ್ನೂ ನಿಂತಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಿ'' ಎಂದರು. ಅವರ ವಿಚಾರಣೆ ಯಾಕೋ ದಾರಿಬದಲಿಸತೊಡಗಿತು.

   ಅಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಏನೋ ಗಲಾಟೆ ಕೇಳಿಸಲಾರಂಬಿಸಿತು. ಗಡಿಬಿಡಿಯ ನಡೆದಾಟದ ಸದ್ದುಗಳು ಹತ್ತಿರವಾಗತೊಡಗಿದವು. ಧಡ್ ಎಂಬ ಸದ್ದಿನೊಡನೆ ಮೂರು-ನಾಲ್ಕು ಜನ ಕ್ಯಾಮರಾ, ಮೈಕು, ಲೈಟು ಮತ್ತಿತರ ಸರಂಜಾಮುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೀಟಿಂಗ್ ಹಾಲಿನೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.

  ಅವರೆಲ್ಲ ಟೀ ವಿ ಚಾನೆಲ್ಲಿನವರು ಎಂದು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ.

``ಹೀಗೆಲ್ಲ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುಸುವಂತಿಲ್ಲ''ಚಾಕೋ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲರ ಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದು ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಲಿಲ್ಲ.

``ತೀರಾ ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಔಪಚಾರಿಕತೆಗಳನ್ನು  ನಿರ್ವಹಸಿಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಸರ್ .. ದಯವಿಟ್ಟು ಕ್ಷಮಿಸಿ...ಹಾಗೆಯೇ ಸರ್..ಈ ನಗು ಮೊದಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾದದ್ದು ಹೇಗೆ? ಟೀವಿ ವರದಿಗಾರ ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಶುರುಹಚ್ಚಿಕೊಂಡ.

      ************************************************************

  ``ಇದೆಲ್ಲ ಪ್ರಾರಂಭವಾದದ್ದು ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗ ಎಂಬ ದ್ವಿತೀಯ ಪಿ ಯು  ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ನಿನ್ನೆ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ ಲೆಕ್ಚರರ್ ನಂದೂ ರೇವಣಕರರ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಜೋರಾಗಿ ನಕ್ಕಿದ್ದರಿಂದ. ಆ ನಂತರ ಆ ನಗು ಒಬ್ಬರಿಂದ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಹರಡುತ್ತಾ ಕಾಲೇಜನ್ನೇ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡುಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಇದೀಗ ಎರಡನೇ ದಿನಕ್ಕೆ  ಈ ನಗುಹಗರಣ ಕಾಲಿಟ್ಟಿದೆ. ಬನ್ನಿ ಕಾಲೇಜಿನ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಏನು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ನೋಡೋಣ.......''ಎಂದು ಗಂಟಲು ಹರಿಯುವಂತೆ ಟೀವಿ ವರದಿಗಾರ ಕೂಗುತ್ತಿದ್ದ.

``ಬೇರೆ ಚಾನೆಲ್ ಹಾಕು'' ಎಂದಳು ಮಂದಾಕಿನಿ.

   ಮಂದಾಕಿನಿ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗದೆ ಸ್ಮಿತಾ ಶಾನುಭಾಗಳ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದಳು. ಸ್ಮಿತಾ ನಡದ್ದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಮನೆಯವರಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದರಿಂದ ನಿರಾಳವಾಗಿದ್ದಳು.

``ಇರಲಿ ಏನು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ ನೋಡೋಣ''ಎಂದಳು ಸ್ಮಿತಾಳ ಅಮ್ಮ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಟೀವಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಕಾಲೇಜಿನ ನಗುವಿನ ಕುರಿತು ತಜ್ಞರೊಡನೆ ಸಂವಾದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.

ನಿರೂಪಕ-ಡಾ.ತ್ರಿಪಾಠಿ,ಈ ರೀತಿಯ ಘಟನೆ ಹೇಗೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ?''

ಡಾ.ತ್ರಿಪಾಠಿ-ಅದಕ್ಕೆ ಅಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರಣವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು, ಸಂದರ್ಭಗಳು ಮತ್ತು ಒತ್ತಡಗಳು ಈ ರೀತಿಯ ಸರಣಿ ನಗುವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಲ್ಲವು''

ನಿರೂಪಕ-ಪ್ರೋಫೆಸರ್ ಮೂರ್ತಿಯವರೆ, ಈ ಹಿಂದೆ ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆಯೇ?''

ಪ್ರೊ.ಮೂರ್ತಿ-ಓಹ್..ಬಹಳ ಸಲ ನಡೆದಿವೆ. ಕೆಲವು ದಾಖಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ತಾಂಜೇನಿಯಾದ ವಸತಿ ಶಾಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ 1962 ರ ಜನೆವರಿ 30 ರಂದು ಹೀಗೆಯೇ ಆಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ತೊಂಬತ್ತೊಂದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ನಗುವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಮಾರ್ಚ ಹದಿನೆಂಟರಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು''

ನಿರೂಪಕ-``ಪುನಃ ಶಾಲೆ ಯಾವಾಗ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು?''

ಪ್ರೊ.ಮೂರ್ತಿ-``ಎರಡುವರೆ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ. ಆಗ ನಗು ನಿಂತಿತ್ತಂತೆ''

 ಹೀಗೆ ಸಂವಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮುಂದುವರಿದಿತ್ತು. ನಡುನಡುವೆ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ನಗುವಿನ ನೇರ ಪ್ರಸಾರ ಬಿತ್ತರಗೊಳ್ಳುತಿತ್ತು. ಪುನಃ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ತಜ್ಞರೊಡನೆ ಸಂವಾದ ಮುಂದುವರಿಯುತಿತ್ತು.

ನಿರೂಪಕ-``ಡಾ.ತ್ರಿಪಾಠಿ, ಈ ಘಟನೆಯ ಕುರಿತು ನಿಮ್ಮ ಒಟ್ಟಾಭಿಪ್ರಾಯವೇನು?''

ಡಾ.ತ್ರಿಪಾಠಿ-``ನಗು ಒಳ್ಳೆಯದು. ಒತ್ತಡ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ನ್ಯೂರೂ ಎಂಡೋಕ್ರೈನ್ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಸೃವಿಕೆ ಇದರಿಂದ ತಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ,‌ ನಕ್ಕರೆ ಮುದಿಯಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಿಧಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.''

  ಟಿ.ವಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಂದಾಕಿನಿ ತನಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಕೂಗಿದಳು-

   ``ಎಲ್ಲ ಸುಳ್ಳು''

ಎಲ್ಲರ ದೃಷ್ಟಿಯೂ ತನ್ನ ಕಡೆಯೇ ತಿರುಗಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ``ಸುಳ್ಳಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೇನು? .....ಎಂದೂ ನಗದ, ಯಾವಾಗಲು ಮುಖ ಗಂಟುಹಾಕಿಕೊಂಡೇ ಇರುವ ಚಾಕೋಗೆ ಮುದಿ ವಯಸ್ಸು ತನಗೆ ಬಂದಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಗೊತ್ತಾಗಲಿಲ್ಲ...ತನ್ನ ಮಗಳ ವಯಸ್ಸಿನ ಹುಡುಗಿಯರೊಡನೆ... ..ಛೀ.. ಛೀ.. ..''

  ಮಂದಾಕಿನಿ ಹೊರಡಲು ಎದ್ದು ನಿಂತಳು. ಯಾರ ಮುಖದಲ್ಲೂ ನಗುವಿರಲಿಲ್ಲ.

Monday, 21 December 2015

ಬಸವ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ

ಉದಯವಾಣಿ, Dec 20, 2015,
ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ಸಂಪದ
ಬಸವ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ
ಉದಯ ಗಾಂವಕರ
__________________________________________________________

ಚೆಲ್ಲಾಪಿಲ್ಲಿಯಾಗಿ ಬಿದ್ದಿರುವ ದೇವರ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಂಡು "ಅಯ್ಯೋ, ಎಂತ ಮಾಡಿದ್ಯಾ ಬಸ್ವಾ' ಎಂದು ಕೂಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯ ಕಡೆ ಓಡೋಡಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಮಾದೇವಿ ಗಕ್ಕನೆ ನಿಂತಳು. ಬಸವ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಕೊಯ್ಯುವಾಗ ಕೆಳಗೆ ನೋಡುವವನೇಅಲ್ಲ. ಈಗಾಗಲೇ ಕೆಳಗೆ ಹಾಕಿದ ಒಂದು ಹಿಂಡಿಗೆಯೇ ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯನ್ನೂ ಕಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೇ ಜೋಡಿಸಿಟ್ಟ ದೇವರ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನೂ ಅಂಗಳಪೂರ್ತಿ ಚೆಲ್ಲಾಪಿಲ್ಲಿಯಾಗಿ ಹರಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಇನ್ನೊಂದು ಕಾಯಿಹಿಂಡಿಗೆ ತಲೆಯ ಮೇಲೆಲ್ಲಾದರೂ ಬಿದ್ದರೆ ತನ್ನನ್ನು ಬದುಕಿಸಲು ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದೇವರೂ ಇಲ್ಲ ವೆಂಬುದು ನೆನಪಾಯಿತು ಮಾದೇವಿಗೆ. ಹಾಗೆ, ಗಕ್ಕನೆ ನಿಂತವಳೆ ತಲೆ ಮೇಲೆತ್ತಿ ನೋಡಿದಳು; ತಾನು ಮಾಡಿರುವ ಅನಾಹುತಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವ ಅಂದಾಜೂ ಇಲ್ಲದೆ ಬಸವ ಮರ ಇಳಿಯುತ್ತಿದ್ದ. ಮುಂಚೆಯೇ ಮಾದೇವಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಳು- "ಮರ ಹತ್ತುವ ಮುಂಚೆ ಕಾಲು ತೊಳ್ಕ ಬಸ್ವ... ಹಿಮ್ಮಡಿ ಸರೀ ತೊಳ್ಕ... ಎಲ್ಲಿಗೆಲ್ಲ ಹೋಗಿ ಬಂದಿದ್ಯೋ ದೇವ್ರಿಗೇ ಗೊತ್ತು'. ಬಸವ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ನೀಡದ್ದರಿಂದ "ಹಿಮ್ಮಡಿಯಲ್ಲಿ ಭೂತ ಪ್ರೇತ ಎಲ್ಲ ಇರ್ತದಂತೆ' ಎಂದು ಸೇರಿಸಿದ್ದಳು. ಮಾದೇವಿಯ ಮಾತನ್ನು ಕಿವಿ ಮೇಲೆ ಹಾಕ್ಕೊಳ್ಳದೆ ಬಸವ ತಳೆಬಳ್ಳಿ ಕಾಲಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡು ಸರಸರ ಮರ ಹತ್ತಿದ್ದ.
ಸುತ್ತಲಿನ ನಾಲ್ಕೈದು ಊರುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಕೊಯ್ಯುವವನೆಂದರೆ ಬಸವ ಒಬ್ಬನೇ. ಹಾಗಂತ, ಬಸವ ಕಾಯಿ ಕೊಯ್ಯುವ ಎಕ್ಸ್‌ಪರ್ಟ್‌ ಅಂತೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಬೆಳೆದ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು ಮರದ ಮೇಲೆಯೇ ಬಿಟ್ಟು ಎಳೆಯ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು ರಪರಪ ಕೊಯ್ದು ಹಾಕುವುದು, ಕಾಯಿ ಒಣಗಿ ಮನೆಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳಬಾರದೆಂಬ ಕಾಳಜಿಯಿಂದ ಮನೆಯ ಹತ್ತಿರದ ಮರ ಹತ್ತಲು ಕರೆದರೆ, ಈತನೇ ಮನೆಯ ಮಾಡಿನ ಮೇಲೆ ಬೀಳಿಸಿ ಹಂಚುಗಳನ್ನು ಒಡೆದುಹಾಕುವುದು ಹೀಗೆ, ಬಸವ ಮರ ಹತ್ತಲು ಬಂದರೆ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಅನಾಹುತ ಇದ್ದದ್ದೇ!
ಸುತ್ತಲಿನ ನಾಲ್ಕೈದು ಊರುಗಳಿಗೆ ಬಸವ ಸಂಪರ್ಕಕೊಂಡಿಯೂ ಆಗಿದ್ದ. ಒಂದು ಮನೆಯ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ಮನೆಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಪೂರ್ವದಲ್ಲೇ ಆ ಸುದ್ದಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಉಪ್ಪು$, ಖಾರ, ಮಸಾಲೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಬಿಡುತ್ತಿದ್ದ. ಕೆಲವು ಸಾರಿ ಶೂನ್ಯದಿಂದಲೂ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಟಂಕಿಸಿ ಯಾರ್ಯಾರನ್ನೋ ಪೇಚಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಸಿಬಿಡುತ್ತಿದ್ದ. ಪಕ್ಕದೂರಿನಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ಸ್ವಲ್ಪ$ ಕೆಮ್ಮಿದರೆ ಈಚೆ ಊರಿಗೆ ಬಂದು ಅವರಿಗೆ ಡೆಂಗ್ಯೂನೋ, ಟೀಬಿಯೋ ಬಂದಿದೆಯಂತೆ, ಬದುಕುಳಿಯುವುದು ಅನುಮಾನವಂತೆ ಎಂತೆಲ್ಲಾ ಹೇಳಿ ಮನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಜಮಾಯಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ.
ಮೊನ್ನೆ ಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಕತಗಾಲಿನ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ಸದಸ್ಯೆ ಪದ್ಮಜಾ ಕಾಲು ಜಾರಿ ಬಾವಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಸುದ್ದಿ ಬಸವನ ಬಾಯಿಂದಲೇ ಆಚೀಚೆಯ ಊರುಗಳಿಗೆ ಗೊತ್ತಾದದ್ದು. ಅದು ಕಾಲು ಜಾರಿ ಬಿದ್ದ ಕೇಸ್‌ ಅಲ್ಲವೆಂತಲೂ ಇದರ ಹಿಂದೆ ಪಂಚಾಯಿತಿ ರಾಜಕೀಯ ಇದೆ ಎಂತಲೂ ಮಾರನೆಯ ದಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ್ದ. ರಾಜಿ ಸೂತ್ರದಂತೆ‌ ಅರ್ಧ ಅವಧಿಯ ನಂತರ ಪದ್ಮಜಾ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷಳಾಗಬೇಕಿತ್ತೆಂತಲೂ ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲಿಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಬಾವಿಗೆ ಅವರನ್ನು ತಳ್ಳಲಾಯಿತೆಂದೂ ರೋಚಕಕತೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿ, ಆ ಕತೆಯನ್ನು ತರ್ಕಬದ್ಧ ತುಣುಕುಗಳನ್ನಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ ಊರಿನ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಚದುರಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದ. ಹೀಗೆ ಚದುರಿಬಿಟ್ಟ ತುಣುಕುಗಳೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ಇಡಿಯಾದ ಆಘಾತಕಾರಿ ಸುದ್ದಿಯಾಗುವಂತೆ ಮತ್ತು ಆ ಇಡೀ ಸುದ್ದಿ ಯಾವುದೇ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದಲ್ಲವೆಂಬಂತೆ ನಂಬಿಸುವ ಹಾಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವ ಅಪ್ರತಿಮ ಪ್ರತಿಭೆ ಬಸವನಲ್ಲಿತ್ತು.
ಬಾವಿಯಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಜಾಳ ಚಪ್ಪಲಿಗಳ ಬದಲು ಅವಳ ಗಂಡನ ಚಪ್ಪಲಿಗಳು ಬಿದ್ದಿದ್ದವೆಂತಲೂ, ಪದ್ಮಜಾಳಿಗೆ ಈಜು ಬರುತ್ತಿತ್ತೆಂತಲೂ, ಪದ್ಮಜಾಳ ಮನೆಗೆ ಪಂಚಾಯತಿ ಟ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ದಿನದ ಇಪ್ಪತ್ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಯೂ ನಲ್ಲಿ ನೀರು ಬರುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ರಾತ್ರಿ ಬಾವಿಗೆ ಹೋಗುವ ಅಗತ್ಯವೇ ಇರಲಿಲ್ಲವೆಂತಲೂ, ಪದ್ಮಜಾ ಬಾವಿಗೆ ಬಿದ್ದು ಸತ್ತಮೇಲೆ ಅವಳ ಮೊಬೈಲ್‌ ಫೋನ್‌ ಕೂಡಾ ಕಾಣೆಯಾಗಿದೆಯೆಂತಲೂ ಎಂತೆಂತದೋ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಮಾಯದ ಜೋಳಿಗೆಯಿಂದ ತೆಗೆದು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೇಲಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದ. ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಪದ್ಮಜಾಳ ಕುಟುಂಬಿಕರು ಪ್ರಕರಣದ ಕುರಿತು ಕುಮಟೆಯ ಪೋಲೀಸ್‌ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಿರ್ಯಾದು ನೀಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದ್ದ.
ಬಸವನ ಸುದ್ದಿ ಇಡಿಯಾಗಿ ಸುಳ್ಳಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಲೋ ಕೇಳಲು ರಸವತ್ತಾಗಿರುವುದರಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾದದ್ದು ಘಟಿಸುತ್ತಲೇ ಇರಬೇಕೆಂಬ ಅತೀವ ಆಸೆ ಭೂಲೋಕದ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಅಷ್ಟಿಷ್ಟು ಇರುವುದರಿಂದಲೋ ಬಸವನಿಗೆ ಕೇಳುಗರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬಸವನ ಸುದ್ದಿಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಯನ್ನು ಇದುವರೆಗೂ ಅವನೆದುರು ಯಾರೂ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.
ದೆವ್ವ-ಭೂತಗಳ ಕತೆ ಹೇಳುವುದರಲ್ಲೂ ಬಸವ ನಿಸ್ಸೀಮ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಯಾನಕವಾಗಿ, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಸಲ ದೆವ್ವ-ಭೂತಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಮಾಮೂಲು ಮನುಷ್ಯರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿ ರಮ್ಯ ಕತೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಾಗ ಬಸವ ಒಬ್ಬ ಕುಶಲ ಕಲಾಕಾರನಾಗುತ್ತಿದ್ದ. ಯಾಣದ ಹೆಬ್ಟಾರರ ತೋಟಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಕಾಯಿಕೊಯ್ಯಲು ಹೋದಾಗ ತೆಂಗಿನ ಮರದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ಹೆಣ್ಣು ದೆವ್ವವೊಂದನ್ನು ಕಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಬಸವ ಆಗಾಗ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ.
ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವಗಳು ಎತ್ತರದ ಮರಗಳು, ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಸಾರ ಹೂಡಿರುತ್ತವೆಂತಲೂ ಯಾಣದ ಎತ್ತರದ ಬಂಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸಿದ್ದ ದೆವ್ವಗಳು ಬಂಡೆಯ ಬುಡದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪೂಜೆ-ಪುನಸ್ಕಾರಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ನಂತರ ದೈವೀಶಕ್ತಿಗೆ ಹೆದರಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದವೆಂತಲೂ, ಹೀಗೆ ನಿರಾಶ್ರಿತವಾದ ದೆವ್ವಗಳು ಹೆಬ್ಟಾರರ ತೋಟದ ಎತ್ತರದತೆಂಗಿನ ಮರದ ಮೇಲೆ ಬಿಡಾರ ಹೂಡಿವೆಯೆಂತಲೂ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ. ಹೆಬ್ಟಾರರ ತೋಟದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಎತ್ತರದ ತೆಂಗಿನ ಮರವೊಂದನ್ನು ಏರಿದಾಗ ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವವೊಂದನ್ನು ಕಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಕಣ್ಣಿಗೆಕಟ್ಟಿದಂತೆ ಬಸವ ಎಷ್ಟು ನಿಪುಣತೆಯಿಂದ ಕತೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದನೆಂದರೆ, ತಾನು ದೆವ್ವಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಬಲಿಷ್ಠನೆಂಬುದನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಝಲ್‌ ಎನ್ನಿಸುವ ಭಯವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದ.
ಯಾರಾದರೂ ಎತ್ತರದ ತೆಂಗಿನ ಮರ ಹತ್ತಿದ್ದಾಗ ದೆವ್ವಗಳನ್ನು ಕಂಡರೆ ಭಯಗ್ರಸ್ಥರಾಗಿ ಅವಸರದಲ್ಲಿ ಮರ ಇಳಿಯಬಾರದಾಗಿಯೂ ಆ ಮರದ ಬೆಳೆದ ಕಾಯಿಗಳನ್ನಷ್ಟೇ ಕೊಯ್ದರೆ ಯಾವ ತೊಂದರೆಯೂ ಆಗದು ಎಂತಲೂ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ. ಅಪ್ಪಿತಪ್ಪಿಯೂ ಅರೆಬೆಳೆದ ಕಾಯಿಗಳನ್ನಾಗಲೀ, ಸಿಯಾಳಗಳನ್ನಾಗಲೀ ಕೀಳಬಾರದೆಂತಲೂ ಸಿಯಾಳಗಳೆಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವಗಳಿಗೆ ಬಹಳ ಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳಿಗೆ ಕೈ ಹಾಕಿದರೆ ಮರದಿಂದ ಉರುಳಿ ಜೀವ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಗ್ಯಾರಂಟಿ ಎಂತಲೂ ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ.
ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡಬಲ್ಲ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಅವನ ದೆವ್ವದ ಕತೆಗಳ ಉದ್ದೇಶವಿರಬಹುದೆಂಬ ಅನುಮಾನ ಹುಟ್ಟದಂತೆ ಕತೆಗಳನ್ನು ಹೆಣೆಯುವುದು ಬಸವನಿಗೆ ತೆಂಗಿನ ಮರ ಹತ್ತಿದಷ್ಟೇ ಸಲೀಸು.
"ಎಂಥಾ ಮಾಡೆª ನೋಡು' ಎಂದು ಮಾದೇವಿ ಹೇಳಿದ್ದು ಕೇಳಿ ಬಸವ ಮರ ಇಳಿಯುತ್ತಲೇ ಕೆಳಗೆ ನೋಡಿದ. ದೇವರ ಮೂರ್ತಿಗಳೆಲ್ಲ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಅನಾಥವಾಗಿ ಬಿದ್ದಿವೆ. ತುಳಸೀಕಟ್ಟೆ ಮುರಿದು ಗಿಡದ ಸಮೇತ ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿದೆ. ಬಸವನ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಧಸಕ್ಕೆಂದ ಹಾಗಾಯಿತು.
ಸರಸರನೆ ಇಳಿದು ದೇವರ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲು ಹೋದ ಬಸವನನ್ನು ಮಾದೇವಿ ತಡೆದಳು- "ನೀ ಮಾಡಿದ್ದು ಸಾಕು ಮಾರಾಯ... ಒಂದು ಮರ ಹತ್ತಿದ್ಯಲ್ಲ ಮೂವತ್ತು ರೂಪಾಯಿ ತಕ್ಕೊಂಡ ಹೋಗು... ನೀ ಮಾಡª ಕೆಲ್ಸಕ್ಕೆ ಈಗ ಪುರೋಹಿತರ ಕರೆದು ಹೋಮ ಗೀಮ ಹಾಕಿ ಸರಿಮಾಡ್ಕಬೇಕು...'
ಮಾದೇವಿಗೆ ದೇವರಗಿಂತ ಗಂಡನದ್ದೇ ಹೆದರಿಕೆ. ಗಂಡ ಬೇಡ ಅಂದಿದ್ರೂ ಮಕ್ಕಳಾಡುವ ಅಂಗಳಬದಿಯ ಮರ ಎಂದು ಬಸವನಿಗೆ ಕಾಯಿ ಕೊಯ್ಯಲು ಹೇಳಿದ್ದಳು. ಮಾದೇವಿಯ ಗಂಡ ಮಾಬ್ಲಿನೋ ಜುಗ್ಗಾತಿಜುಗ್ಗ. ಮರಕ್ಕೆ ಮೂವತ್ತು ರೂಪಾಯಿಯಂತೆ ದುಡ್ಡು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಬಸವನನ್ನು ಐದೇ ಕಾಯಿಗಳಿರುವ ಒಂದೇ ಹಿಂಡಿಗೆಯನ್ನು ಕೊಯ್ಯಲು ಕರೆಸಿದರೆ ದುಬಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಬಸವನಿಗೆ ಬರಹೇಳುವುದು ಬೇಡವೆಂದಿದ್ದ. ಈಗ ಈ ತರಹದ ಅನಾಹುತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಕೆಂಡಾಮಂಡಲನಾಗದೆ ಇರುತ್ತಾನೆಯೇ?
____________________________

              
ಪುರೋಹಿತರನ್ನೂ ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಗಾವಡಿಯನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿದ ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೊದಲಿನಂತೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸುವುದೆಂದರೆ ಸುಲಭವೇ? ಇವರಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಮಾಬ್ಲ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಿ ನಿರಾಳನಾಗಿದ್ದ. ಅಂತೂ, ಬಸವ ಮಾಡಿದ ಅನಾಹುತಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಸರಿಮಾಡುವ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಪುರೋಹಿತರು ಬರುತ್ತಲೇ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಸಮಯ ವ್ಯಯ ಮಾಡದೆ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಚದುರಿಬಿದ್ದಿದ್ದ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ನೀರಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿಟ್ಟು ಮತ್ತೊಂದಿಷ್ಟು ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉದುರಿಸಿದರು. ಈ ಹಿಂದೆ ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ದೇವರುಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ತಾವೇ ತಂದಿದ್ದ ತಾಮ್ರದ ಬಿಂದಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿಟ್ಟುರುವುದಾಗಿ ವಿವರಣೆ ನೀಡುತ್ತಾ ಮುರಿದುಬಿದ್ದ ಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮರುಜೋಡಿಸುವ ಕೆಲಸ ಶುರುಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಗಾವಡಿಗೆ ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು. ಮುರಿದುಹೋದ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಿಮೆಂಟು ಮರಳಿನ ಮುಲಾಮು ಸವರಿ ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಗಾವಡಿ ಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮರುಜೋಡಿಸಿದ. ಸುತ್ತೆಲ್ಲ ಚೆಲ್ಲಿದಂತಿದ್ದ ಸಿಮೆಂಟು ಮರಳು ಮತ್ತಿತರ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ ಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಪುನಃ ಪುರೋಹಿತರಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟ. ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಮುಟ್ಟಿದ ಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಂದಿಷ್ಟು ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆ, ಉದಕ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿಟ್ಟ ದೇವರ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಮತ್ತೆ ಮೊದಲಿನಂತೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. ಬಿಂದಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿಟ್ಟಿರುವ ದೇವರುಗಳನ್ನು ಆ ಮೂರ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅವಾಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಮಾಬ್ಲನಿಗೂ ಮದೇವಿಗೂ ತಿಳಿಸಿ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವಾಹನೆಯ ವಿಧಿ-ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪೋರೈಸಿದರು. ಆನಂತರ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು.
ವಿಧಿ-ವಿಧಾನಗಳು ಸಾಂಗವಾಗಿ ನೆರೆವೇರಿದ ಸಮಾಧಾನದಲ್ಲಿ ಮಾಬ್ಲ ಪುರೋಹಿತರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದ. ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಗಾವಡಿಗೆ ಕೂಲಿ ನೀಡಿ ಕಳುಹಿಸಿದ.
ಇಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಜೆ ಆರುವರೆ ಆಯಿತು. ಉಸ್ಸಪ್ಪ ಎಂದು ಮಾಬ್ಲ ಚಿಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಇಡೀ ದಿನದ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮೆಲಕುಹಾಕಿದ. ಇಂದು ಬರುವೆ ನಾಳೆ ಬರುವೆ ಎನ್ನುತ್ತಾ ಗ್ರಹ ಪ್ರವೇಶದ ಮುಂಚಿನ ದಿನದವರೆಗೂ ಗಿಲಾಯಿ ಕೆಲಸ ಬಾಕಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಗಾವಡಿಯನ್ನೂ ಸೈಕಲ್ಲು ತುಳಿಯುವಾಗಲೂ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಮಣಮಣಿಸುತ್ತಾ ತನ್ನ ಪುರುಸೊತ್ತಿಲ್ಲದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಲು ಹರಸಾಹಸ ಪಡುವ ಪುರೋಹಿತರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಡಿದು ಭಗ್ನವಾದ ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಇಷ್ಟು ತುರ್ತಾಗಿ ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಧನೆಯೇ?! ಮಾಬ್ಲನಿಗೆ ಬೇರೆ ದಾರಿಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ ಬಿಡಿ. ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಮುರಿದಿಬಿದ್ದ ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡಲಾದರೂ ಸಾಧ್ಯವಿತ್ತೆ? ಒಡಕಲು ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಮಾಬ್ಲ ಎಷ್ಟು ಹೆದರಿದ್ದನೆಂದರೆ, ಆ ಹೆದರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಎಲ್ಲ ಅನಾಹುತಗಳಿಗೆ ಕಾರಣನಾದ ಬಸವನಿಗಾಗಲಿ ಅವನನ್ನು ಬರಹೇಳಿದ ಮಾದೇವಿಗಾಗಲಿ ಬೈಯ್ಯಲು ನೆನಪಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಜುಗ್ಗಾತಿಜುಗ್ಗನಾದರೂ ಖರ್ಚಾಗುವ ದುಡ್ಡಿನ ಚಿಂತೆ ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ. ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ತುಳಸಿಯೇ ಇಲ್ಲವೆಂದರೆ ಇರುವ ದೆವ್ವಗಳೆಲ್ಲ ಬಂದುಸೇರಿಕೊಳ್ಳಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲವೇ?
ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮೊದಲಿನಂತೆ ವಿರಾಜಮಾನವಾದ ಸಮಾಧಾನದಲ್ಲಿ ಮಾಬ್ಲ ಮತ್ತೆ ಮೊದಲಿನ ಮನುಷ್ಯನಾದ. ಪುರೋಹಿತರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ದಕ್ಷಿಣೆ, ಹೊನ್ನಪ್ಪ ಗಾವಡಿಗೆ ನೀಡಿದ ಕೂಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಮೈಮೇಲೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡ ಖರ್ಚಲ್ಲವಾ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದ. ಬಸವನ ಮೇಲೆ ವಿಪರೀತ ಸಿಟ್ಟು ಬಂತು. ಫೋನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬಸವನ ನಂಬರು ಒತ್ತಿದ. ಬಸವ ಫೋನು ಎತ್ತುತ್ತಲೆ ಮನಸಾರೆ ಬಯ್ದು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ದುಡ್ಡಿನ ಲೆಕ್ಕ ಚುಕ್ತಾ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ತವಕ ಫೋನಿನ ರಿಂಗಣಿಸುವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯನ್ನು ದೀರ್ಘವಾಗಿಸಿತು. ಬಸವ ಫೋನು ಎತ್ತಲಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಸವ ಫೋನು ಎತ್ತದೇ ಇರುವವನಲ್ಲ. ಅವನ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ತಳೆಬಳ್ಳಿ, ಮುಂಡಾಸು ಮತ್ತು ಕತ್ತಿ ಸಿಕ್ಕಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಉಡಿಕೊಕ್ಕೆಗೆ ಎಂತಹ ಸ್ಥಾನವಿತ್ತೋ ಅಷ್ಟೇ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನ ಸೊಂಟದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸÀಂಚಿಗೆ ಮತ್ತು ಅದರೊಳಗೆ ಅವಿತಿರುವ ಮೊಬೈಲು ಫೋನಿಗೂ ಇತ್ತು. ಮರದ ಮೇಲೆ ಇದ್ದಾಗಲೂ ಆತ ಕರೆಬಂದರೆ ಸಂಚಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮೂರು ಬಾರಿ ಮಡಚಿದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ಕಿನ ಚೀಲದಿಂದ ಮೊಬೈಲು ತೆಗೆದು ಕರೆಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಮಾಬ್ಲ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ. ಈಗಲೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದನೋ ಏನೋ ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮಾದೇವಿ ಗಾಬರಿಯಿಂದ ಧಾವಿಸಿ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ ಫೋನನ್ನು ಮಾದೇವಿಯ ಕೈಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಒಳಗಿಡುವಂತೆ ಸನ್ನೆ ಮಾಡಿದ. ಏನನ್ನೋ ಹೇಳಲು ಹೊರಟ ಮಾದೇವಿ ಗಂಡನ ದೂರ್ವಾಸವದನವನ್ನು ಕಂಡು ಸುಮ್ಮನಾದಳು. ಬಸವನಿಗೆ ಬೈಯ್ಯಬೇಕೆಂದುಕೊಂಡ ಎಲ್ಲ ಬಯ್ಗಳನ್ನೂ ಮಾದೇವಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಬೇಕೆಂದುಕೊಂಡ ಮಾಬ್ಲ ಅವಳ ಮುಖದಲ್ಲಿನ ಗಾಬರಿಯನ್ನು ಓದಿ `ಎಂತಾಯ್ತೆ?’ ಅಂದ.
ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದ ಸಿಮೆಂಟು, ಮರಳುಗಳನ್ನು ಗುಡಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಯಾರೋ ಗುಣಗುಣಿಸುತ್ತಿರುವ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸಿತೆಂದೂ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಮನೆಯಾಗಲೀ ಜನರಾಗಲೀ ಇಲ್ಲದಿರುವಾಗ ಈ ಸದ್ದು ಎಲ್ಲಿಂದ ಬರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಗಮನವಿಟ್ಟು ಕೇಳಿದಾಗ ಆ ಸದ್ದು ಮರದ ಮೇಲಿಂದಲೇ ಬರುತ್ತಿರುವಂತೆ ಅನ್ನಿಸಿತೆಂದೂ ಮಾದೇವಿ ಹೇಳಿದಳು. ಮಾಬ್ಲನಿಗೆ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ನಡುಕ ಶುರುವಾಯಿತು. ಈಗಲೂ ಸದ್ದು ಬರುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಕಿವಿ ಕೊಟ್ಟ. ಅಂತಹ ಯಾವ ಸದ್ದೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವಗಳು ಯಾಣದ ಬ್ರಹದಾಕಾರದ ಬಂಡೆಗಳಿಂದ ಎತ್ತರದ ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳಿಗೆ ಬಿಡಾರ ಬದಲಿಸಿವೆ ಎಂದು ಬಸವ ಹೇಳಿದ್ದು ನೆನಪಾಯಿತು. ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆ ಒಡೆದು ದೇವರೇ ನಿರಾಶ್ರಿತರಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಲಾಭ ಪಡೆದು ಈ ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವಗಳು ನಮ್ಮ ಅಂಗಳದ ತೆಂಗಿನ ಮರಕ್ಕೇ ಒಕ್ಕರಿಸಿಬಿಟ್ಟವೋ ಎಂಬ ಚಿಂತೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಹಾಗದರೆ, ತುಳಸಿಕಟ್ಟೆಯ ಪುನರಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ನಡೆಯಲಿಲ್ಲವೇ? ವಿಧಿ-ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಏನಾದರೂ ಊನವಾಯಿತೇ? ಮಾಬ್ಲನ ತಲೆಯೆಂಬುದು ಅನುಮಾನಗಳ ಗಿರಣಿಯಂತಾಯ್ತು. ಈ ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವಗಳು ಎಷ್ಟು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತವೋ ಅಷ್ಟೇ ಹೆಡ್ಡ ಶಿಖಾಮಣಿಗಳೂ ಆಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಯಾವುದೋ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ನೆನಪು ಮಾಬ್ಲನಿಗೆ. ತನ್ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಬಂದ ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವದ ಎದುರು ಕನ್ನಡಿ ತೋರಿಸಿದ ಕ್ಷೌರಿಕ `ನಿನ್ನಂತಹ ನೂರಾರು ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿರುವೆ’ ಎಂದು ಹೆದರಿಸಿದ ಕತೆಯದು. ಕ್ಷೌರಿಕನಿಗೆ ಹೆದರಿಕೊಂಡು ಅವನ ಮನೆಕೆಲಸದವನಾದ ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸನ ಕತೆ ಮಾಬ್ಲನಿಗೆ ಹೇಗೆ ಆ ಗಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಗೆ ಬಂತೋ?
ಮಾದೇವಿ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಕೈ ಇಟ್ಟು ಒತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಮಾಬ್ಲ ಕತೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಎಚ್ಚರಾದ. ಮಾದೇವಿ ತೆಂಗಿನ ಮರದ ಕಡೆ ಬೆರಳು ತೋರಿಸಿದಳು. ಹೌದು, ತೆಂಗಿನ ಮರದಿಂದಲೇ ಸದ್ದು ಬರುತ್ತಿದೆ. ಯಾರೋ ಗುಣಗುಣಿಸುತ್ತಿರುವ ಸದ್ದು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗದಿದ್ದರೂ ಇನ್ಯಾವುದೇ ಮೃಗ-ಪಕ್ಷಿಯದಲ್ಲವೆಂದು ಖಚಿತವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಕಂಟಕವು ಎದುರಲ್ಲೇ ಬಂದು ನಿಂತಿರುವಂತೆ ಅನ್ನಿಸಿದರೂ, ಹೆಂಡತಿಯೆದುರು ತನ್ನ ಭಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಾರದೆಂಬ ಗಂಡುಪ್ರಜ್ಞೆ ಅಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಎಚ್ಚರವಾದದುರಿಂದ, ತನ್ನ ಭಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ` ಮೊಬೈಲು ತಾ, ಬಸ್ವನಿಗೊಂದು ಫೋನು ಮಾಡ್ಬೇಕು’ ಎಂದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನ ಹಿಂದಷ್ಟೇ ಬಸವ ಕರೆಸ್ವೀಕರಿಸದೇ ಇರುವುದು ಮರತೆ ಹೋದಂತಿತ್ತು ಮಾಬ್ಲನಿಗೆ. ಮಾದೇವಿ ಪ್ರಶ್ನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಮುಖ ನೋಡಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ `ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವಕ್ಕೆ ಪಾಠ ಕಲಿಸಬೇಕೆಂದ್ರೆ ಬರಗದ್ದೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ಜೋಯಿಸರೇ ಬೇಕು. ಅವ್ರು ಎಂತೆಂಥ ನಡೆಗಳ್ನೆಲ್ಲ ಮಟ್ಟ ಹಾಕ್ಲಿಲ್ಲ?! ಬಸ್ವಗೆ ಹೇಳಿದ್ರೆ ಬೆಳಗಮುಂಚೆ ಕರ್ಕಾಬರ್ತಾ’
ಮಾದೇವಿಯ ಕೈಯಿಂದ ಫೋನು ಪಡೆÉದುಕೊಂಡು ಬಸವನ ನಂಬರಿಗೆ ಕರೆಮಾಡಿದ. ಅಲ್ಲಿ ರಿಂಗ್ ಆಗುತ್ತಲೇ ಮಾಬ್ಲನ ಭುಜವನ್ನು ಮಾದೇವಿ ಮೆಲ್ಲಗೆ ತಟ್ಟಿ ತೆಂಗಿನ ಮರದಿಂದ ಬರುವ ಸದ್ದಿಗೆ ಕಿವಿಕೊಟ್ಟಳು. ಕಿವಿಯಿಂದ ಮೊಬೈಲ್ ದೂರ ಹಿಡಿದು ಮಾಬ್ಲನೂ ತೆಂಗಿನ ಮರದಿಂದ ಬರುವ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡ. ಏನೋ ಅನುಮಾನ ಬಂದಂತಾಯ್ತು. ಬಸವನಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಕರೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ. ತೆಂಗಿನ ಮರದಿಂದ ಬರುವ ಸದ್ದೂ ನಿಂತಿತು. ಪುನಃ ಬಸವನಿಗೆ ಕರೆಮಾಡಿದ. ಪುನಃ ಗುಣುಗುಣಿಸುವ ಸದ್ದು ಶುರುವಾಯಿತು. ಬೆಟ್ಟದಂತಹ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಬೇಧಿಸಿದ ಗರ್ವದಲ್ಲಿ ಬಸವನಿಗೂ ಅವನನ್ನು ಕಾಯಿಕೊಯ್ಯಲು ಬರಹೇಳಿದ ಮಾದೇವಿಗೂ ವಾಚಾಮಗೋಚರ ಬೈಯ್ಯತೊಡಗಿದ.
ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸ ದೆವ್ವವು ಮರದಿಂದಿಳಿದು ಗಂಡನಿಗೇ ತಗುಲಿಕೊಂಡಿತೋ ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಬಂದವಳಂತೆ ಮಾದೇವಿ ಮಾಬ್ಲನನ್ನು ಮಿಕಮಿಕ ನೋಡತೊಡಗಿದಳು.
ಉದಯ ಗಾಂವಕರ